donderdag 18 mei 2006 uur. 
Stroombedrijven betalen voor CO2rechten
Van onze verslaggever Xander van Uffelen

AMSTERDAM -  Energiebedrijven moeten voortaan gaan betalen om broeikasgassen te mogen uitstoten. De bedrijven krijgen minder gratis rechten toegewezen en moeten via een openbare veiling rechten bijkopen om CO2 uit te stoten. Met deze maatregel wil de overheid voorkomen dat bedrijven als Nuon, Essent en Eneco woekerwinsten blijven behalen met gratis emissierechten.
 

Dat voorstel van de ministeries van VROM en EZ zal volgens bronnen in Den Haag vrijdag door het kabinet worden bekrachtigd. De veiling van emissierechten maakt onderdeel uit van de verdeling van emissierechten voor de nieuwe periode 2008-2012.

Met het systeem van emissierechten wil de Europese overheid voldoen aan de milieunorm van Kyoto. Door schaarste te creëren wil de overheid vervuilende industrieën stimuleren om minder broeikasgassen uit te stoten. In 2005 lijkt deze aanpak te werken. De Nederlandse industrie verbruikte 7 procent minder CO2 dan was toegewezen, zo maakte de Europese Commissie maandag bekend.

Alle industrieën hebben de afgelopen periode gratis rechten gekregen. Energiebedrijven konden hun rechten echter doorberekenen aan consumenten. Zij betalen daardoor jaarlijks enkele tientallen euro meer voor hun stroom. De energiebedrijven strijken daardoor een gratis winst op van naar schatting tientallen miljoenen euro.

Over deze woekerwinsten van de energiebedrijven ontstond vorig najaar ophef in de Tweede Kamer. Het parlement drong aan op maatregelen. Het kabinet kiest er nu voor de broeikasrechten deels te veilen, zodat energiebedrijven hun woekerwinst moeten afdragen.

Voor consumenten heeft deze maatregel weinig gevolgen. Aangezien de energiebedrijven voortaan moeten bijbetalen, moeten zij – net als nu – de prijs van CO2 doorberekenen.

Gewone industrieën blijven ook in de jaren 2008-2012 hun emissierechten gratis ontvangen. Volgens de Europese Commissie mag ook mar maximaal 10 procent de broeikasrechten geveld worden. Daar komt bij dat een veiling van emissierechten de kosten voor het bedrijfsleven zou verhogen. Bedrijven in landen waar geen veiling zou worden gehouden, zijn daardoor goedkoper uit en hebben een oneerlijke voorsprong.

De oneerlijke concurrentie is voor energiebedrijven een van de redenen om fel te ageren tegen een veilingsysteem. De kostprijs van geïmporteerde buitenlandse stroom zou daardoor lager liggen. Het is nog onbekend of en hoe het kabinet dit kostennadeel wil verhelpen.

Door het nieuwe systeem van broeikasgassen is een levendige handel ontstaan in de CO2-rechten. Bedrijven die te veel CO2 uit de schoorsteen van hun fabrieken laten ontsnappen, moeten emissierechten bijkopen

Door de onzekerheid was de prijs van CO2 aanvankelijk opgelopen tot 30 euro per ton CO2. Toen duidelijk werd dat Europese landen, net al Nederland, minder verbruikte daalde de prijs de afgelopen weken razendsnel tot onder de 10 euro per ton. Inmiddels is de prijs gestabiliseerd op een prijs van 15 euro.