Bron: Financieel Dagblad 1 maart 2006

Uitgebreide opslag CO2 is al mogelijk

PAUL LEVELS

Nederland moet de voortrekkersrol durven nemen.

Zonder investeringen in veelbelovende CO2-opslagprojecten op korte termijn zijn grote emissiereducties voor 2015 uitgesloten. Het enige alternatief is kernenergie, waarover de discussie de laatste weken behoorlijk oplaait. Naast de traditionele voorstanders - de energiebedrijven en de industrie - is intussen ook op politiek niveau het 'K-woord' weer bespreekbaar, zonder dat dit massale demonstraties tot gevolg heeft.

Kernenergie is echter een traject van lange adem waarbij vóór 2015 - meer waarschijnlijk 2020 - geen effect van hoeft te worden verwacht. Gelukkig wordt bij de alternatieven voor duurzaam en kernenergie steeds vaker ook 'schoon fossiel' genoemd: het produceren van elektriciteit in kolen- en gasgestookte centrales en het nuttig hergebruik of opslag in de ondergrond van vrijkomende CO2.

Nederland speelt als Nederland Gasland een dominante rol in de Europese gaswereld. We beschikken bovendien over immense mogelijkheden voor het opslaan van CO2. Toch ontkennen we op dit moment ten aanzien van schoon fossiel het eigen kunnen en de op dit terrein te ontwikkelen innovatiekracht voor de bv Nederland. Afgezien van een bescheiden proefproject op de Noordzee - K12B-platform, GDF - is er echter nog niet zoveel gebeurd met de enorme potentie die in de Nederlandse ondergrond beschikbaar is. Wel wordt er meer en meer over gesproken.

Met de mogelijkheden van schoon fossiel zijn de toekomstige Kyoto-doelstellingen ineens erg haalbaar geworden. Ons land kan op het gebied van eigen klimaatbeleid een voorname rol innemen, en voor de ons omringende landen. Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) en het Milieu- en Natuurplanbureau (MNP) hebben recentelijk berekend dat in ons land tussen de 12 en 15 miljoen ton van de CO2-uitstoot van elektriciteitscentrales kan worden opgeslagen, dat is twintig procent van de totale uitstoot. Oftewel zes tot acht procent van de verwachte absolute emissie-uitstoot voor 2020.

Het opslaan van CO2 zal naar verwachting vanaf 2008 worden geaccepteerd als erkende - en effectieve - oplossing, en binnen de Kyoto-normen worden gebracht. Maar om grootschalige CO2-opslag toe te passen moet je wel ergens beginnen.

Beginnen doe je echter niet met een 1200 MW kolencentrale. Beginnen doe je op een schaal die klein genoeg is om onacceptabele financiële risico's uit te sluiten, en groot genoeg om als referentie voor opschaling te kunnen dienen. Groot genoeg ook om de leereffecten te hebben voor verdere optimalisatie en ontwikkeling, een nieuwe en innovatieve industrietak op te bouwen en onze gasindustrie in staat te stellen ook op dit gebied een voortrekkersrol te spelen als het gaat om gerichte gaswinningoplossingen.

Is door CO2-injectie in de ondergrond extra gasproductie - net als bij aardolie - op commerciële schaal mogelijk? Draagt CO2-injectie in enige vorm bij tot het voorkomen van verzakkingen zoals die soms voorkomen bij de - traditionele - winning van aardgas? Is Nederland in staat om ook zijn grotere aardgasvelden geschikt te maken voor CO2-opslag en daardoor een belangrijke rol in de Europese emissiehandel te verkrijgen?

CO2-opslag in de ondergrond is niet het antwoord op al onze problemen in de toekomst. De Nederlandse en internationale aardgasvoorraden zijn eindig en ook buitenlandse kolen zullen schaarser worden. Schoon fossiel is echter wel de route die we op korte termijn kunnen, en moeten, opgaan naar een duurzame energiehuishouding. Een route die uitgetekend is en bewandeld kan gaan worden, als de wil er is. Niet in 2015, maar in 2006.

Beginnen doe je door ja te zeggen en ja te doen. Beginnen doe je door actief mee te werken en mee te denken als overheid aan concrete demonstratieprojecten. Beginnen doe je door besluiten te nemen en uit te voeren. Beginnen doe je nu!

Paul Levels is directeur bij ONS Energie en als vertegenwoordiger van de ONS Groep betrokken bij het CO2-opslag- en Enhanced Gas Recovery-project (50 MWe) in de Akkrum-concessie bij Drachten.

Copyright (c) 2006 Het Financieele Dagblad

Zie ook:
- Van Geel: "Eerst investeren in energiebesparing, duurzaam en CO2-opslag"(15/2)
- Van Geel accepteert tweede kerncentrale of CO2-vrije kolencentrales; verbaasde reacties (12/2)