ROY OP HET VELD

ZWOLLE - Het Belgische energieconcern Electrabel wil drie nieuwe elektriciteitscentrales bouwen in Nederland. Het gaat om twee gasgestookte centrales in Flevoland, van ieder 400 tot 450 megawatt, en een kolencentrale van 600 tot 800 MW op de Maasvlakte bij Rotterdam.

Met name het voornemen om een kolencentrale (waarin ook biomassa verstookt kan worden) te bouwen, wekt verbazing bij de leek. Waarom besluit een energiebedrijf om een milieuonvriendelijke kolencentrale te bouwen?

'In het kader van diversificatie blijven kolen een waardevolle brandstof', zegt Maus van Loon, algemeen directeur van Electrabel Nederland. Kolen zijn op dit moment relatief goedkoop, gas is duur. Dat kan gedurende de levensduur van een centrale veranderen. Electrabel streeft ernaar een brede brandstofmix te behouden, waarbij het bedrijf ook oog heeft voor de duurzaam opgewekte elektriciteit. Op dit moment heeft het bedrijf kern-, kolen- en gascentrales in België en gas- en kolencentrales in Nederland. 'We willen een evenwichtig pakket houden, ook op de lange termijn', zegt Van Loon.

De Electrabel-directeur is zich bewust van het vervuilende imago van kolen. 'Het levert natuurlijk allerlei discussies op over het milieu en over de uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 .'

Daarom profileert Electrabel zijn plan voor de kolencentrale als 'schoon fossiel'. De centrale gebruikt niet alleen kolen maar ook biomassa (bijvoorbeeld houtsnippers) als brandstof. Afhankelijk van het type centrale waar uiteindelijk voor gekozen wordt, kan tot 80% aan biomassa verstookt worden in de centrale. 'Dan maak je al een geweldige slag', zegt Van Loon, want biomassa is ' CO2 -neutraal'.

Electrabel is niet het enige bedrijf dat in Nederland een kolencentrale wil bouwen. Ook het Duitse Eon ontwikkelt plannen voor een kolencentrale en Nuon heeft de bouw van een 'multi-fuel'-centrale (gas, kolen, biomassa) aangekondigd.

Electrabel neemt 'in de loop van 2007' een definitief besluit over de bouw van de kolen-/biomassacentrale. De centrale kan dan in 2012 in gebruik worden genomen.

Behalve het bijstoken van biomassa, is het 'afvangen' van CO2 een methode om een kolencentrale milieuvriendelijk te maken. Bij het verbranden van kolen komt veel van het broeikasgas CO2 vrij. Het idee is om de CO2 af te vangen voordat het in de atmosfeer wordt uitgestoten. Vervolgens moet het broeikasgas ondergronds worden opgeslagen. De vele (lege) gasvelden in Nederland zijn daar geschikt voor.

Maar het afvangen en ondergronds opslaan van de CO2 -uitstoot is volgens Van Loon op dit moment nog een brug te ver. 'We gaan die optie wel onderzoeken. Het is technisch en economisch nog niet echt haalbaar. We zullen zien of het ministerie van Economische Zaken dit wil ondersteunen.'

Eon-bestuursvoorzitter Wulf Bernotat zei onlangs in deze krant ook naar deze technologie te kijken. Maar 'het probleem is dat door het afvangen van CO2 de efficiency van een centrale omlaaggaat. Het duurt nog minstens tot 2015 voordat het echt haalbaar is.'

Electrabel aarzelt ook nog om een andere reden om een centrale zonder CO2 -uitstoot te bouwen. De overheid verstrekt in dat geval geen rechten om CO2 uit te stoten. In het Europese emissiehandelssysteem moeten dan rechten (die op dit moment meer dan euro 20 per ton kosten) op de markt ingekocht worden. Van Loon: 'Dat is een heel precaire kwestie. Als je nu heel erg je best doet, word je in een volgende fase van het CO2 -handelssysteem misschien gestraft (omdat bedrijven hun uitstoot blijvend moeten verminderen, red.). Dan stimuleer je eigenlijk tegendraads gedrag.'