Jorinde Schrijver en Heiko Jessayan

Amsterdam

De Europese Unie gaat het afvangen en ondergronds opslaan van kooldioxide ( CO2 ) toch belonen binnen het Europese emissiehandelssysteem (ETS). Dat zeggen energiedeskundigen. Zij reageerden op uitgelekte stukken waaruit het tegenovergestelde bleek.
Op 23 januari 2008 wordt een veelomvattende Europese richtlijn voor 'carbon capture an storage' (CCS) gepresenteerd, samen met een serie wijzigingsvoorstellen voor ETS na 2012.
Vorige week lekte een deel van het beleidsplan al uit. Op basis van dit document en wat de website Eurativ erover meldde, leidde deze krant af dat het CCS niet gaat gelden als emissiereductie. Dit blijkt nu onjuist. De woordvoerder van EU-milieucommissaris Stavros Dimas kon dit vrijdag echter noch ontkennen noch bevestigen, omdat ze niet wilde ingaan op uitgelekte stukken.

'Volgens onze informatie is het plan om afgevangen en opgeslagen CO2 niet mee te tellen als emissie, en dus te belonen', aldus een woordvoerder van Economische Zaken in reactie op het stuk. Maar omdat het voorstel nog 'circuleert' kan de zegsman er verder weinig over zeggen.

Ook liet Economische Zaken vorige week een e-mail uitgaan, weet onafhankelijk emissiehandelsexpert Jos Cozijnsen. 'Daarin stonden twee dingen. Dat CO2 -opslag als emissiereductie gaat gelden, maar dat afvang en opslag niet extra zal worden beloond.' De industrie had gehoopt dat toepassing van CCS, vanwege de onervarenheid met de ingewikkelde en dure technologie, meer dan één credit per ton uitgestoten CO2 zou opleveren. In de nieuwe Europese richtlijn staat tevens dat nieuwe centrales toegerust moeten zijn op de CCS-technologie. Daadwerkelijke afvang en opslag is echter niet verplicht. Het ETS moet gaan gelden als impuls voor het toepassen van de techniek. Jos Cozijnsen: 'De CO2 -emissies worden na afvang en opslag niet meegeteld. Het bedrijf houdt dan dus emissierechten over - of hoeft ze niet te kopen op een veiling - waarmee de CO2 -opslag investeringen uit verkoop van de rechten gedekt kunnen worden.'

Nobuo Tanaka, topman van het Internationaal Energie Agentschap (IEA) was woensdag op uitnodiging van VNO-NCW in Den Haag om de World Energy Outlook (WEO) 2007 toe te lichten. Over CCS zei de topman dat het IEA er sterkt voor pleit de technologie op te nemen in ETS. Het marktmechanisme werkt echter alleen als er een prijs is voor CO2 . Tanaka: ' CO2 moet ten minste $50 per ton waard zijn wil CCS de komende jaren een belangrijke rol gaan spelen in de wereldwijde reductie van CO2 in de atmosfeer.' In de IEA scenario's neemt CCS een belangrijke plek in.

Door middel van het zogenaamde Kyoto-instrument CDM, dat emissiereducties in ontwikkelingslanden stimuleert, moet de CCS technologie naar de grote uitstoters als China en India worden getransporteerd. De industrie is echter huiverig voor deze 'technology transfer' in verband met intellectueel eigendom. Joost van Roost, president-directeur van ExxonMobil Benelux: 'Als we de laatste technologie in China toepassen ligt het binnen een jaar op straat.'

Albert de Haan, directeur van de grootste handelsbeurs in CO2 -rechten (ECX) wijst op een bijkomend effect van overdracht: 'Als CCS laagdrempelig wordt, zullen er meer CDM credits daaruit op de markt komen. Dit kan leiden tot een prijsdaling van CO2 .' Er is veel te doen over de methodologie van de nieuwe richtlijn, aldus De Haan.