Belang van emissiehandel voor verkeer

verkeersemissies blijven onder emissie-plafond; 
bestuurders/transporteurs en producenten spelen een rol

• wegverkeer
• luchtvaart
• Rapport OEKO instituut voor Duitse regering pleit voor koppeling luchtvaart aan emissiehandel
• Britse regering wil luchtvaart onder emissiehandelssysteem;
• VVD-woordvoerder Paul de Krom wil ook deze optie laten bestuderen
• railverkeer

Emissies Wegverkeer

* bestuurders (of leveranciers/fabrikanten) van voertuigen zouden emissierechten toebedeeld kunnen krijgen; bij extra rijden of minder zuinig zouden extra emissierechten gekocht kunnen worden. Op deze manier wordt de milieuschade - de bijdrage aan het klimaatprobleem - onderdeel van de vervoerskosten.

• Het Europees Parlement stelde voor, toen ze op 2 juli 2003 voor de Europese Emissiehandelsrichtlijn stemde, om bij de tussentijdse evaluatie in 2004 en 2006 te bezien of de emissies van het verkeer onder het emissiehandelssysteem gebracht kunnen worden (zie persbericht EP);
  • De Europese Raad heeft de Richtlijn inmiddels op 22 juli aangenomen (zie EU Emissiehandel);
  • He ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft deze ontwikkelingen gevolgd en laat onderzoeken op welke manier verkeer bij EU emissiehandel betrokken kan worden;
• De VROMraad heeft dit als optie in haar advies in 1998 genoemd (aanbeveling 9), doch wel praktische problemen aangegeven.
• De Commissie CO2-handel, o.l.v. Vogtländer, adviseerde in 2001 emissierechten voor automobilisten in te voeren als ervaring is opgedaan met het systeem van verhandelbare emissierechten (vanaf 2012);
• Environmental Defense heeft scorecard gemaakt van autoindustrie: wie draagt met zijn autovloot het meest bij aan klimaatverandering; men stelt voor i.v.m. - de emissies van het autorijden bij de industrie aan te kloppen, al worden auto's dan ook wel duurder.

* Aan autofabrikanten of oliemaatschappijen zouden emissierechten toebedeeld kunnen worden, die zij doorverkopen aan de auto-of benzinekopers. Ook bij de huidige convenanten van de Europese Commissie met Europese, Japanse en Koreaanse autoproducenten wordt het gehele nieuwe auto-park als aanknopingspunt voor de CO2-beleid gehanteerd (25% minder CO2 in 2008). Zowel emissierechten onder een plafond als efficiency-afspraken kunnen technologie-ontwikkeling stimuleren.
- In haar rapport 'Verhandelbare Automobiliteitsrechten' (1997) verkent KPMG/BEA varianten. Men concludeert dat het concept aantrekkelijk is en effect heeft op automobilisten en producenten.
- Op EU-niveau deed de Commissie al eerder het voorstel om met bijv. een energie-intensieve sector te beginnen met emissiehandel. In haar recente voorstel ter beperking van emissies van niet-mobiele bronnen wil zij ook met plafonds en handel werken. De Commissie stelde voor dat als fabrikanten met zuiniger dan verplicht materieel komen, zij daarvoor credits kunnen opsparen of kunnen compenseren met materieel dat de normen niet haalt (COM2000(840), final).

Officier van Justitie Spee in de Volkskrant van 18 febr. 2002: 'I. (..)  Spee wenst op onder meer de A4 en A12 de gemiddelde snelheid met één of twee kilometer omlaag te krijgen. 'In één klap meer veiligheid, en een beter milieu door een lagere CO2-uitstoot.'

OEKO Instituut: opties luchtvaart goedkoper dan CDM
In hun rapport (jan 2004) voor de Duitse overheid geeft men aan dat goedkope reductie-opties mogelijk zijn in de luchtvaart: vliegen op lagere hoogten en betere verkeersleiding zou per ton CO2-reductie € 0,20-3.00 kosten. Duurder zijn het vroegtijdig uit de lucht nemen van oudere toestellen en technische maatregelen: 10-50€/ton CO2. Men pleit ervoor de luchtvaart aan te sluiten bij internationale of EU emissiehandel.

Voorjaar 2003 gaf ICAO opdracht aan ICF Consulting/CE Delft te onderzoeken op welke wijze de luchtvaart onder het internationale emissiehandelssysteem gebracht kan worden. Deze studie zal voorjaar 2005 worden gepubliceerd; het identificeert opties (open systeem, intra-luchtvaart, binnen/buiten Kyoto etc), maar maakt nog geen keuzen.
- In ICAO Journal, nr 5 (okt 2004) schreven ICF Karmali en Harris hier een artikel over: "ICAO exploring development of a trading scheme for emissions from aviation; emissions trading can be an effective means of reaching environental objectives while minimizing the financial burden on participants".

- Op de vergadering van de Milieuwerkgroep (CAEP) van ICAO 20 febr. 2004 besloot men mede op basis van het rapport van ICF om 2 wegen in te slaan: 1) vrijwilig technische maatregelen nemen en 2) vrijwillige emissiehandelssystemen in te voeren.

In de studie van AEA Technology voor de Commissie over CO2-maatregelen voor verkeer worden emissieplafonds of -rechten voor het autopark nog niet bekeken. Wellicht wordt dat in een volgende studie wel gedaan. Wel heeft ze berekend dat de convenanten totaal te behalen 74Mton CO2 gemiddeld $ 92 per ton CO2 gaat kosten.
In een recente studie van het European Environmental Bureau (EEB) geeft men aan dat de convenanten moeilijk handhaafbaar zijn en wellicht niet voldoende reducties brengen. Men pleit daarin o.a. voor Domestic Tradeable Quota, te kopen door automobilisten voor het CO2-gebruik.

• Nieuws: klimaatneutrale benzine door emissietransactie
  BP verkoopt in de VS haar BP Ultimate Fuel als 'klimaat-neutraal (zie bericht). Het heeft van Origin CO2-credits gekocht. Origin heeft daarvoor methaan-emissies die ze normaal uitstoot verbrand. Daarmee heeft ze CO2-equivalenten bespaard (n.l. 18,25 ton CO2 per ton methaan). Origin was hier overigens niet toe verplicht.
• AVIS verhuurt auto's klimaatneutraal
  Voor elke verhuurde auto plant AVIS UK een boom (Zie bericht). Een autohuurder kan voor 5 dagen autohuur 1,6 euro bijdragen aan bosaanplant door Future Forests voor CO2-opslag, waarmee de emissies van 756 km wordt gecompenseerd.
  In Nederland houden zich ook organisaties bezig met compenseren van CO2 door verkeer: Trees for Travel en Business for Climate.
• Handel in Parkeerrechten.
  Een recente nieuwe loot aan de emissierechten-boom is handel in parkeerrechten (bijvoorbeeld tussen bewoners in een straat of bedrijven en bewoners binnen een gebied). De Milieudienst Amsterdam heeft hier onderzoek door het TNO naar laten doen en wil het idee met een simulatie uittesten.

"Europese Luchtvaart vanaf 2008 betrekken bij EU emissiehandel"
Op hun Seminar over Klimaatbeleid op 13 okt. 2003 bracht de BAA (British Air Operator) het voorstel naar buiten dat ze voorstander zijn van deelname van de Europese luchtvaarsector bij het Europees Emissiehandelssysteem, m.n. als kopende sector (luchtvaart koopt een deel van de benodigde reducties op de EU emissiemarkt). Een studie van OXERA voor het Britse Transportministerie zou laten zien dat emisiehandel effectiever en goedkoper is  dan een heffing; de Europese Commissie had, op basis van een studie van CE Delft, eerder een EU-heffing voor de luchtvaat bepleit. BAA stelt voor dat vanaf 2008 te doen en om tegelijk NOx mee te nemen; Nox is m.n. voor de luchtvaart een extra bijdrage aan het klimaatprobleem. De aanwezige Milieucommissaris verwelkomde dit voorstel en zei er serieus naar te kijken, maar ook een heffing nog als mogelijkheid zag. Op 5 maart verdedigde Jos Delbeke namens de Commissie deze optie eveneens.

Voorjaar 2003 gaf ICAO opdracht aan ICF/CE Delft te onderzoeken op welke wijze de luchtvaart onder het internationale emissiehandelssysteem gebracht kan worden.

De Britse overheid onderzoekt ook de rol van luchtvaart in klimaatbeleid. In nov. 2003 verscheen een consultatiedocument; de schaduwminister voor transport gaf half november aan dat ze de minister zou adviseren in de White Paper op te nemen dat hij ervoor gaat pleiten emissiecaps voor de luchtvaart via ICAO onder emissiehandel te laten vallen. Tijdens het Engelse EU-voorzitterschap (2e helft 2005)  zal dit ondserwerp een van de prioriteiten zijn.

In Nederland ontstaat meer interesse in de optie de lucht- en wellicht de zeescheepvaart onder een emissiehandelssysteem te brengen. Paul de Krom, woordvoerder milieuzaken voor de VVD zei op 17 januari bij Business News Radio, dat hij vond dat die optie bestudeerd moest worden. De Nederlandse Staatssecretaris Van Geel is voorstander van een heffing op kerosine.

- De Commission for Integrated Transport (CfIT) stelt voor (1 sept 2003) de internationale vluchten onder een mondiaal emisiehandelssysteem te laten vallen. Omdat het bij luchtvaart niet allen om CO2-emissies maar ook om NOx-emissies in de hoge atmosfeer gaat, stekt met een toeslag van 2.7 als emissiequota/credits vn andere sectoren worden gekocht. Zolang er nog geen mondiaal systeem is stekt men voor a)  de binnenlandse vluchten bij het nationale emissiehandelssysteem te betrekken en b) de EU-vluchten te belasten met €100 per ton CO2.
- De Britse luchtvaart vertegenwoordigt 5% van de mationale emissies en 20% van de verkeersemissies. De luchtvaart groeit jaarlijks met 4-5%.

• De Milieuwerkgroep van ICAO, CAEP, heeft in hun rapportage voor de ICAO Assembly (begin nov. 2001) opties van emissiecaps voor de luchtvaart, evenals heffingen en convenanten meegenomen. Verwacht wordt dat als duidelijk is met welk instrument luchtvaartemissies het best aangepakt kunnen worden, afspraken genomen kunnen worden over de verdeling van de reducties over landen; dat is in Kyoto nog niet gebeurd. De ATAG bereidt op dit moment een paper voor over emissiehandel in de luchtvaartsector.
• T.a.v. verhandelbaarheid van emissies in de luchtvaartsector ontwikkelt het CCAP een cap-and-trade systeem voor NOx en ozon t.b.v. de Ozone Transport Commission (Northeast and Mid-Atlantic States).
• Op de Ministeriële Conferentie 'On Transport -- A New Challenge for Environmentally Friendly Transport -- Tokyo, Japan, 15-16 Jan. 2002, spraken ministers in een verklaring uit dat een internationale aanpak van luchtvaartemissies nodig is.
• Environmental Defense heeft een plan ontwikkeld om emissiequota te verdelen over de  luchtvaartsector (Tracking the Skies', juni 2000 ), dat tot beperking van emissies moet leiden. Luchtvaartmaatschappijen moeten emissies rapporteren en over benodigde emissie-rechten beschikken.
• Het Center for Clean Air Policy beschreef een dergelijk regime in ICAO Journal (1999,7). Het Institute for Public Policy Research zet de mogelijkheden in 'Plane Trading' (2000) op een rijtje. 
• Wuppertal Institut (juli 2002) pleit voor emissiequota voor luchtvaart, en aan te haken bij Kyoto Protocol.