Heiko JessayanJorinde Schrijver

VN-klimaatman Yvo de Boer moet alle regeringsleiders in de wereld overtuigen om een nieuw verdrag te sluiten als opvolging van Kyoto .

Yvo de Boer is iets meer dan een jaar het hoofd van het klimaatbureau van de Verenigde Naties (UNFCCC). Hij staat voor de immense taak regeringen te overtuigen om in december op het Indonesische eiland Bali nieuwe klimaatafspraken te maken voor de periode na 2012, als het Kyoto -protocol afloopt.

Nauwelijks was Ban Ki-Moon begin dit jaar aangetreden in New York om Kofi Annan op te volgen als secretaris-generaal van de VN, of de Nederlandse klimaatman durfde zijn Koreaanse baas meteen al de maat te nemen. 'Ik heb per ongeluk in februari in Parijs gezegd dat de secretaris-generaal meer leiderschap moet tonen in het klimaatdebat. Gelukkig heeft hij dat sportief opgevat.' Meer dan sportief zou je kunnen zeggen, want de Koreaan gaat op 24 september tijdens de Algemene Jaarvergadering van de VN in New York alle regeringsleiders vragen welke bijdrage ze zelf gaan leveren om de klimaattop op Bali tot succes te maken.

Zelf is De Boer optimistisch over de top op Bali eind dit jaar, die in 2009 op de grote klimaattop van Kopenhagen moet leiden tot een ' Kyoto II'-verdrag. 'We hebben vorige week in Wenen een enorm succes geboekt. Daar is afgesproken dat de broeikasgassen in de industrielanden in 2020 met 25-40% moeten zijn verminderd ten opzichte van 1990 om de ergste effecten van klimaatverandering te kunnen vermijden.' Klimaatverandering is niet alleen een milieuvraagstuk, benadrukt De Boer, maar ook een politiek en economisch probleem. 'Eén van de manco's die je beter zou moeten regelen in het volgende klimaatverdrag is dat je een wat langer termijnperspectief biedt. Je moet dus een doorkijkje geven voor de periode ook na 2020.'

De Boer geeft een voorbeeld. 'We gaan wereldwijd in de komende vijf tot tien jaar 40% van de energie-opwekkingscapaciteit in de wereld vervangen. Dat is een kapitaalinvestering die 30 tot 50 jaar meegaat. Als jij als investeerder die investeringsbeslissing moet nemen terwijl je geen enkele indicatie hebt over de richting die de politiek op wil gaan, dan loop je het risico verkeerde investeringen te doen en vervolgens een enorme kapitaalvernietiging op je te moeten nemen.' Volgens De Boer hamert het bedrijfsleven er terecht op om die zekerheid te krijgen. Het gaat met name om de elektriciteitssector en de energie-intensieve industrie. 'Je praat daar over installaties die 30 tot 50 jaar mee moeten. Dus wil je tot écht kosteneffectieve oplossingen komen, dan moet je dat langetermijnperspectief bieden.'

Een andere voorwaarde is volgens De Boer dat een nieuw klimaatverdrag breed gedragen moet worden. 'Wil je ambitieus zijn dan moet je concurrentieverstoringen wegnemen. Zo leeft in de Verenigde Staten de vrees dat belangrijke concurrenten als China en India geen doelstelling hebben onder het Kyotoprotocol. Ze zien de banen verdwijnen naar die landen. De kunst is dus hoe je deze nieuwe industrielanden kunt opnemen in een nieuw klimaatverdrag.' Toch bespeurt De Boer kenteringen in het denken over het klimaatprobleem in Amerika en Australië. 'Ze voelen de druk van de internationale gemeenschap.'
Ook bij ontwikkelingslanden is verandering gaande. 'Landen als Brazilië en Zuid-Afrika sturen aan op een goed werkend verdrag.'

Rusland blijft vooralsnog een mysterie. 'Iemand als José Barroso moet eens met Poetin gaan praten. Want als ik er heen ga, krijg ik niet meer dan de portier te spreken.' 'Europa moet Poetin overtuigen, want in Moskou krijg ik alleen de portier te spreken'